Plaat voor je kop
Door Wouter Bessels

Lowlands 2019 voor je kop (vrijdag)

Een lange stoet aan festivalgangers loopt vrijdag tegen het middaguur over de ‘brug des doods’ richting de ingang van het terrein. Gelijk doet dat je vermoeden dat het op de eerste dag uitverkochte 27e Lowlands al vlug erg druk kan worden.

Alle reden toe: het weer is prima en het programma beleeft een gevarieerde start. Rapper Donnie heeft in de ‘tweede tent’ Bravo om half één de eer om het bal te openen. Dat doet hij met een stevige band achter zich en een volop meezingend overwegend jong publiek voor zich. Wat eigenlijk vrijdag vooral opvalt is hoe de Bravo bij de meeste concerten bijna uit z’n voegen barst. Is de tent te klein of de belangstelling te groot? Terwijl de Heineken angstig leeg blijft: IAMDDB miste als gevolg van een fikse vliegtuigvertraging hun optreden en een vervanger kon op zulke korte termijn niet geregeld worden. Voor de grootste tent Alpha is Frank Turner en zijn Sleeping Souls in feite de gedroomde opener: de Engelsman slingert zijn puntige punkrockfolk de tent in alsof het festival inmiddels de avond ingaat. Een geweldige gangmaker, zelden iemand zo aan het begin van de dag hier aanstekelijk te zien spelen en gaandeweg steeds meer zieltjes wint. En met die polonaise-achtige circlepit neemt hij voorzichtig een voorschotje op de headliner van vandaag. Maar daarover later meer.

Lees verder onder het filmpje.

De India ondergaat intussen Slaves: duo gitaar en drums, kwaad, meedogenloos, rauw, 3-minutenpunk vol grommende metalriffs. Een voorzichtige crowdsurf vlakbij het podium. Toch lijkt het alsof er een matige act wordt opgevoerd en alle praatjes tussendoor halen de vaart uit de preek van Slaves. Dunt dat publiek snel uit, aan de overkant in de Bravo bij FKJ is er geen doorkomen aan. French Kiwi Juice, oftewel Vincent Fenton, is de nieuwe electro sensatie uit Parijs. Met een geluid dat aan Air doet denken, soms een vleugje Gainsbourg voor de zwoele factor. Bovenal iemand die optimaal zijn rol als eenmansorkest benut. Een arsenaal aan toetsen, synthesizers, loopstations, drie gitaren, een basgitaar en twee saxofoons is wat Fenton rennend en vliegend binnen een uur prima beheerst. Hij begint wat vormloos, maar als alle funk, jazz en hiphopbeats op hun plek vallen, is zijn optreden alles behalve vrijblijvend: kleurrijk en aanstekelijk. Verrassing van de dag.

Bij The Growlers in de Heineken mag de belangstelling dan tegenvallen, over genoeg aanloop hoeft Tim Knol in de Lima - Lowlands’ kleine tent - niet te klagen. Bluegrass is wat bij hem en zijn Blue Grass Boogiemen de klok slaat. Spaarzaam versterkt en daarom niet altijd even goed te volgen. Hoe goed Knol c.s. ook zijn best doen, je zou denken dat het merendeel er staat om ze te zien in plaats van echt goed te luisteren, afgaande op het vele geroezemoes. Landgenoot Ronnie Flex haalt met z’n Deuxperience band ondertussen ‘Omarm’ van BLØF van stal. Het verdeelt de Alpha in tweeën: de ene helft zingt uit luide borst mee, de andere helft maakt bijna hoofdschuddend rechtsomkeert. En je kan je afvragen: hoelang kan zijn Deuxperience nog echt blijven verrassen? Tijd om weer een nieuwe weg in te slaan.

Opvallend is de dosis dansbare popacts vandaag: de flinterdunne pop van Anne-Marie in de Alpha, de warme en stoere soul van Jorja Smith, maar ook Jungle in de Bravo. De Bee Gees-achtige pop krijgt zelfs de beveiligers net buiten de tent aan het dansen. Echt opzienbarend is het allemaal niet. Daarvoor moeten we bij Fountains D.C. zijn: het Ierse gezelschap speelt sobere postpunk waarbij frontman Grian Chatten als een kruising tussen John Lydon en Ian Curtis zijn praatzang al declamerend de India in gooit. Gewaagd, compromisloos en ook wel wat ongemakkelijk, voor wie de concentratie moeilijker aan kan. Maar wat een ruwe diamant zien we hier op het podium staan.

Oudgediende Ziggy Marley is ook zo’n act waar veel mensen even een glimp van willen opvangen. De Heineken is te klein voor hem en zijn uitgebreide band. De reggae doet zijn werk goed, de zon schijnt inmiddels volop. Voor The Good, The Bad & The Queen valt vandaag op Lowlands het doek. De supergroep met Blur’s Damon Albarn als voorname blikvanger kondigt aan dat het na vandaag gedaan is. Over en uit. En dat voor een halfvolle Heineken.

De krachten worden kennelijk gespaard voor De Staat, die even voor tien uur hun headliner-show in de Alpha inluiden met een soort pastorale versie van Prodigy’s ‘Firestarter’. Hoe treffend. Immers, de Nijmegenaren vervangen Prodigy vanwege het overlijden van diens voorman Keith Flint eerder dit jaar. Daarna volgt ogenschijnlijk een redelijk standaard ‘De Staat show’, ware het niet dat de band volop gebruik maakt van de ruimte in de Alpha én het moment op de dag. Opeens daalt een lange catwalk neer op de gracht in het midden van de tent en aan weerszijden komen rijen stellages vol licht omlaag: de instrumenten voor Torre Florim, naast zijn microfoon en gitaar.

Dan ontpopt zich een optreden dat bijna archetypisch is: in vijf kwartier speelt De Staat niet alleen een treffende keuze uit hun oeuvre (‘Peptalk’, ‘Input Source Select’, ‘Help Yourself’), maar doet dat met een ongekende overtuiging. Rico & Sticks worden halverwege als special guests erbij geroepen (‘0.0’!), maar daarna is Torre maar al te blij dat hij weer in het middelpunt van de belangstelling staat: ‘zo, nu ben ik weer de baas’. Voorspelbaar is de standaardclimax ‘Witch doctor’, inclusief meerdere ronde dansjes, maar het effect blijft overeind staan. Afsluiter ‘Kitty Kitty’ maakt het helemaal af. Ook omdat zowel band als publiek zich dan realiseert dat De Staat absoluut aan de verwachtingen heeft voldaan. Dit is een goed stel hoor, een show waarmee je kan thuiskomen en je als band tot de absolute top in Nederland mag beschouwen. De grote kers op de taart van een leuke, maar niet erg in het oog springende eerste dag van Lowlands 2019.

Tot morgen, tot Lowlands!

Lees ook:
Lowlands 2019 voor je kop (zaterdag)
Lowlands 2019 voor je kop (zondag)